وب سایت فرهنگی مذهبی مهدی الامم

عبادت شیعه

عبادت شیعه
زمان انتشار :
یکشنبه 29 بهمن 1396 | 03:19
باید بر زمین و چیزهاى غیر خوراکى که از زمین مى‏روید، مانند چوب و برگ درخت سجده کرد و سجده بر چیزهاى خوراکى و پوشاکى صحیح نیست و نیز سجده کردن بر چیزهاى معدنى مانند طلا و نقره و عقیق و فیروزه باطل است اما سجده کردن بر سنگهاى معدنى مانند سنگ مرمر و سنگهاى سیاه اشکال ندارد

پرسش

فلسفه منع گفتن آمین در نماز چیست؟

پاسخ

بر اساس روایات اهل بیت (ع) گفتن آمین در نماز جایز نیست، و گفتن آن موجب باطل شدن نماز است.

 برای عدم جواز نیازی به دلیل نیست؛ یعنی از آن رو که نماز یک امر عبادی است و نمی توان از طرف خود به نماز چیزی را اضافه کرد، اگر جواز چیزی از طریق شرع ثابت نشد، خود این بهترین دلیل بر عدم جواز است و اصل در نماز بر عدم جواز زیادی چیزی در آن است. احتیاط هم اقتضا می کند که نمازگزار چنین کاری را انجام ندهد؛ زیرا زمانی که آمین را بگوید به بریء الذمه بودن خود یقین نخواهد داشت، بر خلاف زمانی که آمین را نگوید.

________________________________

 پرسش

چرا شیعه در نماز به جای " آمین" ، "الحمد لله رب العالمین"، می گویند؟

پاسخ

نماز جزء عبادات توقیفی است؛ به این معنا که قالب و محتوای آن باید توسط شارع مشخص شود. در نماز به جز ذکر خداوند، نباید کلام دیگری گفته شود، که در غیر این صورت، نماز باطل می شود.

شیعه چون تمام مذهب خود را از دستورات اهل بیت (ع) گرفته است، در این مورد نیز با توجه به دستورات اهل بیت (ع)، عمل می کند. براساس روایاتی که از ایشان به ما رسیده است، گفتن "آمین" بعد از قراءة " سوره حمد"، چون جزء نماز نیست، جایز نمی باشد. امام صادق (ع) می فرماید:« هرگاه در نماز جماعت بودی و امام جماعت حمد را تمام کرد، آمین نگو! بلکه " الحمد لله رب العالمین" بگو!

مراجع محترم تقلید نیز، بر اساس این روایات، چنین فتوا داده اند:

"از مبطلات نماز آن است که بعد از خواندن حمد ، "آمین" بگوید، ولى اگر اشتباهاً یا از روى تقیه بگوید، نمازش باطل نمى‏شود."

 بر اساس فقه شیعه گفتن "الحمد لله رب العالمین" بعد از سوره حمد واجب نیست بلکه مستحب است.اما اکثر اهل سنت گفتن "آمین" را لازم  می دانند. بنابراین اهل سنت، باید برای اثبات مدعای خود، دلیل موجهی از قرآن یا سنت بیاورند.

_______________________________

پرسش

در مورد اسامی ائمه بر مُهر نماز توضیح دهید؟

پاسخ


بنابراین خاک یکی از چیزهایی است که سجده بر آن صحیح است ولی آوردن اسامی ائمه(ع) بر روی مهر یا نوشتن برخی دیگر از مطالب یا کِشیدن گُل اگر چه در این صورت، نماز اشکال ندارد ولى چون ممکن است بعضى مُغرضین از مخالفین که همواره در مقام افتراء و تهمت به شیعه هستند بگویند که شیعه بر گنبد حرم ، سجده مى‏کنند بهتر است مهر بدون نقش و نوشته تهیّه شود که هم زبان مغرضین بسته شود و هم نگاه به آن، سبب حواس پرتی و به هم خوردن حضور قلب نشود.

_________________________________

پرسش

آیا نماز خواندن روی سجاده ای که مزین به طرح کعبه است اشکال دارد؟

پاسخ

نماز خواندن بر روی سجاده ای که نقش کعبه بر روی آن وجود دارد اشکالی ندارد چرا که خود خانه کعبه با آن همه احترامی که دارد، می توان در داخل و یا پشت بام آن نماز خواند، بنابراین مسلماً بر روی سجاده ای که طرح کعبه بر آن نقش بسته است می توان نماز خواند .

در روایات متعددی وارد شده که نماز خواندن در داخل خانه کعبه جایز است،از جمله در روایتی یونس بن یعقوب از امام صادق (ع) سؤال می کند که اگر شخصی در داخل خانه کعبه بوده و وقت نماز داخل شود آیا می تواند در همانجا نماز بخواند و امام (ع) اجازه نماز خواندن به او می دهند

در روایات دیگری داریم که خواندن نماز مستحبی در داخل خانه کعبه جایز بوده ولی خواندن نماز واجب در آن مکروه است حضرت امام (ره) در این زمینه فرموده اند:"در خانه کعبه و بر بام آن نماز واجب خواندن مکروه است ولى در حال ناچارى مانع ندارد.

علت کراهت آن هم شاید این باشد که پیدا نمودن قبله و استقبال قبله که یکی از شرایط نماز است در داخل خانه کعبه ممکن نیست، لذا خواندن نماز واجب در آن مکروه است ولی چون در نماز مستحبی استقبال قبله شرط نیست خواندن آن اشکالی ندارد. حضرت امام (ره) در این زمینه فرموده اند:"خواندن نماز مستحب در خانه کعبه و بر بام آن اشکال ندارد، بلکه مستحب است در داخل خانه مقابل هر رکنى دو رکعت نماز بخوانند.

نتیجه: وقتی نماز خواندن و ایستادن در داخل خانه کعبه ای که دارای آن همه اهمیت و ارزش والای دینی جایز باشد، به طریق اولی نماز خواندن و ایستادن بر روی سجاده ای که نقش و طرح کعبه بر آن وجود دارد صحیح است.

______________________________

پرسش

کلمه«اِلی»در آیه مربوط به وضو (فاغسلو وجوهکم و ایدیکم الی المرافق) به چه معنا است؟

پاسخ

 کلمه «الی» در آیه وضو فقط برای بیان حد شستن و مقدار آن می باشد نه کیفیت شستن؛یعنی در آیه، حد و مقدار دست که باید در وضو شسته شود تا آرنج تعیین شده است و «الی» به معنای غایت است اما غایت مغسول نه غَسل و از آنجایی که وقتی گفته شود دستی را بشویید ممکن است به ذهن بیاید که اگر دستها را تا مچ بشوییم کافی است، برای رفع این توهم، فرموده است تا آرنج بشویید. لذا فقهای شیعه در وضو، شستن دستها را از بالا به پایین واجب می دانند و عمل و سنت رسول الله را، که به وسیله اهل بیت (ع) آن حضرت بیان شده است،بهترین گواه بر این معنا می دانند. و اهل تسنن هم گرچه الی را به معنای «به سوی» گرفته اند و از این جهت شستن از پایین به بالا را بهتر می دانند,اما در عین حال می گویند شخص مختار است که دستها را از پایین به بالا یا به عکس بشوید، پس آنها هم از کلمه «الی» وجوب شستن از نوک انگشتان تا آرنج را استفاده نکرده اند.

___________________________________

پرسش

آیا نماز خواندن روی سجاده ای که مزین به طرح کعبه است اشکال دارد؟

پاسخ

نماز خواندن بر روی سجاده ای که نقش کعبه بر روی آن وجود دارد اشکالی ندارد چرا که خود خانه کعبه با آن همه احترامی که دارد، می توان در داخل و یا پشت بام آن نماز خواند، بنابراین مسلماً بر روی سجاده ای که طرح کعبه بر آن نقش بسته است می توان نماز خواند .

در روایات متعددی وارد شده که نماز خواندن در داخل خانه کعبه جایز است،از جمله در روایتی یونس بن یعقوب از امام صادق (ع) سؤال می کند که اگر شخصی در داخل خانه کعبه بوده و وقت نماز داخل شود آیا می تواند در همانجا نماز بخواند و امام (ع) اجازه نماز خواندن به او می دهند

در روایات دیگری داریم که خواندن نماز مستحبی در داخل خانه کعبه جایز بوده ولی خواندن نماز واجب در آن مکروه است حضرت امام (ره) در این زمینه فرموده اند:"در خانه کعبه و بر بام آن نماز واجب خواندن مکروه است ولى در حال ناچارى مانع ندارد.

علت کراهت آن هم شاید این باشد که پیدا نمودن قبله و استقبال قبله که یکی از شرایط نماز است در داخل خانه کعبه ممکن نیست، لذا خواندن نماز واجب در آن مکروه است ولی چون در نماز مستحبی استقبال قبله شرط نیست خواندن آن اشکالی ندارد. حضرت امام (ره) در این زمینه فرموده اند:"خواندن نماز مستحب در خانه کعبه و بر بام آن اشکال ندارد، بلکه مستحب است در داخل خانه مقابل هر رکنى دو رکعت نماز بخوانند.

نتیجه: وقتی نماز خواندن و ایستادن در داخل خانه کعبه ای که دارای آن همه اهمیت و ارزش والای دینی جایز باشد، به طریق اولی نماز خواندن و ایستادن بر روی سجاده ای که نقش و طرح کعبه بر آن وجود دارد صحیح است.

_______________________________

پرسش

با توجه به سخن پیامبر(ص) که فرمود: «ھمان‌گونه که من نماز می‌خوانم شما نیز بخوانید»، آیا زنان نیز باید کاملاً مانند پیامبر(ص) نماز بگزارند؟

پاسخ

پیامبر اسلام(ص) گاهی با گفتار به چگونگی انجام احکام می‌پرداختند و گاهی نیز علاوه بر بیان زبانی از طریق الگوی رفتاری و فیزیکی به آموزش و چگونگی انجام اعمال و احکام دینی اقدام می‌کردند. البته در برخی موارد به هر دوی اینها توأمان نیاز بود.

یکی از مواردی که علاوه بر تشریح گفتاری از سوی پیامبر از طریق عملی نیز آموزش داده شده، نماز است؛ از این‌رو آن حضرت فرموده‌اند: «صَلُّوا كَمَا رَأَيْتُمُونِي‏ أُصَلِّي»؛‏ نماز خودتان را آن‌گونه بخوانید که من می‌خوانم؛ یعنی نماز خود را با نماز من تطبیق نمایید و نماز من معیار و قالبی برای سنجش و صحت اعمال شما است.

معنای سخن پیامبر(ص) آن است که شما مکلفین به نماز -اعم از مرد و زن- در کلیات اعمال و ارکان نماز؛ مانند تعداد رکعات، چگونگی نیت، قیام، قرائت، رکوع، سجود و...، نمازتان را با نماز من تطبیق دهید، اما با توجه به این‌که زنان در برخی از جزییات احکام و چگونگی انجام آن به دلیل شرایط خاص جنسیتی با مردان متفاوت هستند، باید جزئیات و تفاوت جزئی در برخی از اعمال و رفتار فیزیکی در نماز بین زن و مرد را در گفتار و سنت گفتاری پیامبر و امامان جویا شویم که این تفاوت در جزئیات در روایت جابر بن یزید جعفی از امام باقر(ع) بیان شده است: «هر گاه زن براى نماز ايستاد هر دو پايش را به هم بچسباند و دست‏‌هايش را بر سينه‌‏اش بگذارد و در حال ركوع دستانش را بر دو رانش نهد و آن‌گاه كه خواست سجده كند بنشيند و در سجده خود را بر زمين بچسباند و چون سر از سجده برداشت، بنشيند آن‌گاه به قيام برخيزد، و هنگامی که برای تشهّد می‌‌نشیند، دو پايش را بلند كرده و ران‌هايش را بهم بچسباند، آن‌گاه كه بخواهد تسبيح گويد انگشتان خود را ببندد؛ زیرا نسبت به تمام این امور، از آنان پرسش خواهد شد».

بنابر این روایت «صَلُّوا كَمَا رَأَيْتُمُونِي‏ أُصَلِّي» در کلیات نماز است که مردان و زنان در آن تفاوتی ندارند، اما در برخی ویژگی‌‌ها تفاوت‌‌هایی وجود دارد که در روایت امام باقر(ع) بیان شده و شاید با استنباط از نکته پایانی در روایت امام باقر(ع) بتوان گفت این تفاوت در جزئیات تأکید مجدد بر عفیف بودن زنان و رعایت عفت در تمام شئون زندگی، حتی در حال سخن گفتن با پروردگار عالم باشد.

______________________________________

پرسش

آیا پیامبر اکرم(ص) در اذان به نبوّت خود و ولایت حضرت علی(ع) شهادت می‌دادند؟

پاسخ

1. بر اساس روایات این نکته مسلّم است که پیامبر اسلام(ص) در اذان به نبوّت خود گواهی می‌داد، چرا که پیامبر(ص) همچون سایر افراد باید به احکام و تکالیف شرعی عمل نماید، مگر این‌که دلیل خاصی داشته باشیم که آن حضرت نسبت به حکم خاصی تکلیف ندارد و در مورد اذان نه تنها چنین دلیلی نداریم، بلکه روایات فراوانی داریم که پیامبر اکرم(ص) هنگام اذان به وحدانیّت خداوند و نبوّت خود به‌طور یقین و آشکارا گواهی می‌دادند.

2. ادله‌ای که به‌طور صریح و روشن دلالت داشته باشد که پیامبر(ص) به ولایت علی(ع) در اذان خود شهادت می داده اند، یافت نشده است. و روایاتی هم که از ائمه(ع) در بیان اجزای اذان نقل شده اشاره‌ای به جزئیت شهادت ثالثه (شهادت به ولایت امام علی) ندارد هر چند روایات فراوان (در غیر اذان) در خصوص ثواب ذکر نام حضرت علی(ع) پس از نام پیامبر (ص) آمده، به این جهت بیشتر علمای شیعه می‌گویند چون اذان عبادت است و این احتمال وجود دارد که شهادت ثالثه جزو آن نباشد آن را به قصد قربت بگویند، نه به قصد جزئیت

__________________________________

پرسش

چرا شیعه می گوید: باید جمله "اشهد انّ علیا ولیّ الله" در اذان تکرار بشود؟

پاسخ

کلمه "ولیّ" به معانی متعددی آمده است:

 

الف. به معنای سرپرست

 

ب. به معنای دوست

 

ج. به معنای ناصر و یاور


اگرچه هر یک از این سه معنا در خصوص علی (ع) صحیح است، اما با توجه به روایاتی که در این باب وارد شده مراد از این جمله در اذان همان معنای اول است؛ یعنی: علی ولی و سرپرست و اولی به تصرف است و این ولایت از جانب خداوند به ایشان تفویض شده است همان طور که در معنای "محمد رسول الله" گفته می شود محمد (ص) رسولی از جانب خداوند است.

اما آیا گفتن: "علیّ ولیّ الله" جزء اذان است یا خیر؟ بر اساس روایات اهل بیت و فتوای فقهای شیعه، اذان هیجده جمله دارد که جمله " أَشْهَدُ أَنَّ عَلِیّاً وَلِیُّ اللَّهِ " جزء اذان نیست  و نباید آن را به قصد جزئیت گفت.

___________________________________

پرسش

آیا شهادت دادن به عصمت حضرت زهرا (س) در اذان و اقامه، اشکال دارد؟

مقام شامخ و منزلت رفیع و عصمت حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها) در جهان اسلام مخصوصاً نزد طائفه امامیّه مبرهن و واضح است ولى اضافه کردن شهادت به عصمت آن حضرت بر فصول اذان و اقامه به ملاحظه تبعاتى که دارد، جایز نیست هر چند به قصد تبرّک باشد.

پاسخ

پاسخ مراجع عظام تقلید :

حضرت آیت الله العظمی خامنه‌ای (مد ظله العالی):

مقام شامخ و منزلت رفیع و عصمت حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها) در جهان اسلام مخصوصاً نزد طائفه امامیّه مبرهن و واضح است ولى در عین حال اضافه کردن شهادت به آن بر فصول اذان و اقامه به ملاحظه تبعاتى که دارد، جایز نیست هر چند به قصد تبرّک باشد.

حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی (مد ظله العالی):

شهادت رابعه نه در اذان و اقامه جایز است و نه در نماز، و موجب بطلان نماز می‌گردد.

حضرت آیت الله العظمی صافی گلپایگانی (مد ظله العالی):

اذان و اقامه را به همان کیفیتی که در رساله عملیه آمده بخواند.

حضرت آیت الله هادوی تهرانی (دامت برکاته):

احتیاط در ترک است  و اگر موجب وهن مذهب یا سوء استفاده دشمنان باشد قطعاً باید از آن اجتناب شود.

_____________________________

پرسش

آیا حی علی خیر العمل جزو اذان بود؟

پاسخ 

مسلمانان در وجود و عدم وجود عبارت "حی علی خیر العمل" در اذان اختلاف نظر دارند. عده ای آن را بعد از عبارت "حی علی الفلاح" وارد دانسته، و عده ای دیگر، در اذان خود، این عبارت را نمی آورند. هر دو نظریه، نظرش را منسوب به فعل پیامبر اکرم (ص) می کند! با توجه روایات فراوانی که از اهل بیت (ع) در این باره رسیده است، در میان فقهای شیعه اجماع حاصل شده که "حی علی خیر العمل" از اجزای اذان است.  روایات متعددی هم در منابع اهل سنت وجود دارد که در آنها به جزئیت "حی علی خیر العمل" در اذان، تصریح شده است. این روایات را برخی از صحابه نقل کرده اند که روایات آنان عموماً مورد قبول اهل سنت است.

_________________________________

پرسش

نماز تراویح که با تنوع آن در بین اهل سنت رایج است در مذهب اهل بیت (ع) جایگاهی دارد؟

پاسخ

تراویح به نمازهای نافله ای می گویند که؛ در شب های ماه مبارک رمضان بعد از نماز عشاء خوانده می شود.

اهل سنت این نماز ها را به دستور خلیفه دومشان، شروع کرده و با جماعت می خوانند.و تعداد رکعات آن متفاوت است.ولی بنا بر روایاتی که از اهل بیت (ع) رسیده است، پیامبر گرامی اسلام چنین نماز جماعتی نخوانده است. همچنین در این احادیث، خواندن نماز های نافله به جماعت، بدعت و غیر جایز است.

پرسش

چرا در شیعه اذان عصر و عشا نداریم ولی در اهل سنت این دو اذان وجود دارد؟

پاسخ

جمع بین نماز های ظهر باعصر و مغرب با عشاء در تشیع امر جایزی است که روایات متعددی نیز بر این مطلب و جواز آن از پیامبر(ص) و اهل بیت (ع) وجود دارد.

از جایی که شیعیان معمولاً بین این نماز ظهر با عصر و نماز مغرب با عشا جمع می کنند بر طبق روایات و فتاوای مراجع عظام تقلید در این صورت، اذان از نماز عصر و عشا ساقط می شود  ولی اگر نماز عصر را در وقت مختص خود و نماز عشا را نیز در وقت مختص خود خوانده شود، گفتن اذان برای هر کدام از این نماز ها اشکالی ندارد.

اما اهل سنت چون بین نمازهای عصر با ظهر و عشا با مغرب فاصله می اندازند می توانند برای هر چهار نماز اذان بگویند.

_____________________________

پرسش

آیا پیامبر اکرم و ائمه اطهار (ع) بین نماز ظهر و عصر جمع می کردند؟

پاسخ

با توجه به روایاتی که از شیعه و اهل تسنن به ما رسیده است، پیامبر اکرم (ص) هم نماز ظهر و عصر و مغرب و عشا را جمع می کردند و هم جداگانه می خواندند.

پیامبر اسلام (ص) به جهت راحتی مردم بعضی از مواقع نمازها را جمع می خواندند.

حضرت امام صادق (ع) فرمود: "پیامبر خدا، بدون این که عذری در کار باشد، ظهر و عصر و نیز مغرب و عشا را با یک اذان و دو اقامه خواند".

خواندن نماز در پنج نوبت واجب نیست؛ زیرا سیره عملی، به معنای واجب بودن نیست، بلکه اعم از وجوب، استحباب و اباحه است و حمل آن بر وجوب، نیاز به دلیل جداگانه دارد.

________________________________

پرسش

با توجه به این که پیامبر اسلام (ص) نماز خود را به صورت عادی در پنج وقت می خواند؛ چرا شیعیان آن را در سه نوبت می خوانند و برای آن، تنها به چند مورد محدود از فعل پیامبر دلیل می آورند؟!

 

پاسخ

 دو موضوع باید جداگانه  بررسی شود :

 

 1. مجاز بودن اقامۀ نماز در سه وقت

 

 2. برتری جمع خواندن و یا جدا خواندن نمازها

 

برخی از اهل سنت، در شرایط عادی اقامۀ نماز در سه نوبت را مجاز نمی دانند، اما شیعیان با استناد به منابع دینی معتقدند که جمع بین نماز ظهر و عصر و نیز مغرب و عشا حتی در شرایط عادی نیز مجاز است.

البته، در منابع شیعی روایاتی وجود دارد که نشان از برتری اقامۀ نماز در پنج وقت است، اما با این وجود و به ویژه امروزه که به دلیل نوع زندگی شهرنشینی، حضور در مساجد برای اقامۀ نمازها در پنج وقت برای بسیاری از مردم مقدور نبوده و یا با دشواری هایی همراه است، ایرادی ندارد که از تخفیف ارائه شده توسط پیامبر اسلام(ص) در این زمینه بهره مند شد و نمازها را در سه وقت خواند، چنانچه بیشتر مسلمانان از تخفیف ارائه شده در آخرین آیۀ سورۀ مزمل بهره گرفته و تنها به اندازۀ توان خود به تهجد و شب زنده داری می پردازند.

___________________________________

پرسش

چرا شیعیان نماز را با دست باز می خوانند؟ و اهل تسنن با دست بسته؟

پاسخ

شیعیان دوازده امامی از آن روی نمازشان را با دست باز به جای می آورند که به روش و سنت پیامبر (ص) و ائمه اطهار (ع) عمل کرده باشند، دلیل آنها روایت های فراوانی است که بیان می کند پیامبر (ص) و ائمه (ع) هنگام خواندن نماز دست های خود را باز و به دو سمت پهلو می چسباندند و عمل بستن دست ها موقع نماز، تشبه به مجوس هاست. هم چنین روایت های موثقی اعمال پیامبر (ص) را موقع خواندن نماز از اوّل تا آخر نقل کردند، اما عمل بستن دست ها بر روی همدیگر در آنها مشاهده نمی شود. عمل بستن دست در نماز حادثه ای است که بعد از رحلت پیامبر (ص) در دوران خلافت خلیفه ی دوم اتفاق افتاد و از این جهت اهل سنت با دست بسته نماز می خوانند، البته بعضی از آنها هم بدان عمل نمی کنند.

جستجو
عضویت
اوقات شرعی

اوقات شرعی به افق کرمان

اذان صبح 04:06:53
طلوع خورشید 05:41:20
اذان ظهر 12:40:32
غروب خورشید 19:39:44
اذان مغرب 19:57:45
نظر سنجی
نظر شما در مورد وب سایت مهدی الامم چیست ؟